اکسپندر پالاتال(وسیع کننده کام):کاربرد

بدن کودک در سال‌های رشد دستخوش تغییرات متعددی می‌شود؛ دندان‌ها نیز از این قاعده مستثنی نیستند و تمام دندان‌های شیری در نهایت با دندان‌های دائمی جایگزین خواهد شد. مشکل اینجاست که همواره فضای کافی برای رویش مناسب و مرتب دندان‌های دائمی وجود ندارد. نبود فضای کافی ناهنجاری‌هایی را مانند شلوغی و به‌هم‌فشردگی دندان‌ها، نامرتبی دندان‌ها، درد و ده‌ها اختلال ناخوشایند دیگر در پی دارد که مسلماً بروز آنها برای کودک و والدینش ناراحت کننده است. برخی متخصصین ارتودنسی دندان‌های نامرتب را از بین می‌برند، اما شماری از متخصصین مجرب از راهکارهای دیگری برای حفظ دندان بهره می‌گیرند. اکسپندر پالاتال یا وسیع کننده کام یکی از پرکاربردترین و مفیدترین وسایل ارتودنسی است.

اکسپندر پالاتال(وسیع کننده کام) چیست؟


فک بالا و کام (سقف دهان) با هم به عنوان ماگزیلا شناخته می شوند. ماگزیلا در واقع از دو استخوان تشکیل شده است که در وسط کام بهم در محلی به نام درز میانی کام (midline suture) بهم می پیوندند. این درز میانی تا کمی پس از بلوغ کامل نمی شود، به همین علت پهنای کام را می توان با جدا کردن دو استخوان در جایی که به هم می پیوندند، افزایش داد. ابزار ویژه مورد استفاده برای این کار، وسیع کننده کام (پالاتال اکسپندر) نام دارد. وسیع کننده کام یا پالاتال اکسپندر یک ابزار ارتودنسی است که برای پهن و وسیع تر کردن فک بالا استفاده می شود تا اندازه آن با دندان های بالا و نیز فک پایین متناسب شود. کشش در محل درز باعث می شود بدن در محل اتصال استخوان جدید تولید کند تا موقعیت آن را حفظ کند. در عین حال فضای بیشتری برای دندان ها ایجاد می شود.

وسیع کننده کام در نوجوانان زیر ۱۵ سال بیشتر استفاده می شود چون در این گروه سنی هنوز استخوان های فک بالا در حال رشد هستند. وسیع کننده کام از یک پیچ تشکیل شده که توسط بند فلزی که دور دندان قرار می گیرد، به دندان ها متصل می شود. اکسپندر با چرخاندن این پیچ با یک کلید مخصوص، فعال می شود. هنگامی که فک بالا پهن تر می شود، فضایی بین دندان های جلویی ممکن است ایجاد شود. معمولا این فضا ظرف یک ماه خود بسته می شود. همین که کار وسیع کردن کام تمام شد، وسیع کننده تقریبا به مدت سه ماه در دهان باقی می ماند تا پیش از خارج شدن آن از دهان، وضعیت فک و دندان تثبیت شود.

 

کاربرد وسیع کننده کام


وسیع کننده کام یا ماگزیلاری در پهن تر کردن فک بالا به ویژه در سنين کودکی، نقش مهمی دارد که در موارد زیر کاربرد دارد:

  • اصلاح کراس بایت: دندان های بالایی باید با فاصله اندکی جلوتر از دندان های پایینی قرار بگیرند. در افرادی که فک بالا کوچک است، ممکن است سطح جونده دندان های بالایی در پشت دندان های پایینی و یا روی آنها قرار بگیرند. این وضعیت منجر به رشد نامتقارن فک پایین می شود و در نهایت اگر به موقع درمان نشود عدم تقارن چهره اتفاق می افتد.
  • اصلاح یا کاهش بهم ریختگی و شلوغی دندان ها: با وسیع کردن کام، فضای کافی برای دندانهای بالایی به وجود می آید و همه دندان ها میتوانند در موقعیت مناسب و بدون کج شدگی رويش يابند.
  • بهبود تنفس: هنگامی که فک بالا باریک باشد تنفس از طریق بینی برای فرد دشوار می شود. حاصل این وضعیت این است که تنفس غالبا از طریق دهان انجام می گيرد و این امر باعث عدم تصفیه هوا و ورود باکتریها و ذرات مضر، خشکی دهان و بوی بد دهان (هالیتوز) می شود.

وضعیت های نام برده را می توان با پهن کردن فک بالا (با وسیع کننده کام) اصلاح کرد تا رشد دندان های کودک با مشکل مواجه نشود، مجاری بینی باز بماند و جفت شدن دندان ها بهبود یابند.

فرآیند درمان


متخصص ارتودنسی با استفاده از یک دستگاه کوچک سفارشی( پالاتال اکسپندر) که بر روی دندان‌های فوقانی به سمت عقب دهان قرار می‌گیرد، انجام می‌شود. پالاتال اکسپندر دارای دو نیمه است که با یک دستگاه پیچ کوچک به یکدیگر متصل می‌شوند. با پیچاندن پیچ به مقدرا کم، یک یا دو بار در روز با یک کلید خاص، فشار القا شده در محل اتصال دو استخوان ماگزیلاری باعث تحریک رشد در شکاف می‌شود. در این روش ناراحتی جزئی است که تنها چند دقیقه در طول هر روز طول می‌کشد و داروهای ضد درد به ندرت مورد نیاز هستند. با پیچاندن پیچ، یک شکاف کوچک به طور معمول بین دندان‌های جلو ظاهر می‌شود. این فضا اغلب به خودی خود بسته می‌شود، اما با نصب ۴ بریس در دندان جلو نیز به راحتی قابل اصلاح است.

تا زمانی که مقدار مطلوب وسعت به دست می‌آید و تثبیت می‌شود اکسپندر باید استفاده شود، که مدت زمان استفاده از آن معمولا ۳ تا ۶ ماه است. وسعت سایز در قوس بالا و به دنبال آن تغییر موقعیت دندان‌های بالا می‌تواند تاثیر مثبت بر دندان‌های پایین نیز داشته باشد. اما نگذارید خیلی دیر شود، هنگامی که استخوان‌های ماگزیلاری به طور کامل با هم آمیخته می‌شوند، دیگر جراحی می‌تواند آنها را از هم جدا کند. در حال حاضر یک فرصت و پنجره‌ی رو به امیدی دارید که گاهی اوقات به معنای واقعی پس از بلوغ بسته می‌شود.

پالاتال اکسپندر برای هر موردی استفاده نمی‌شود. این روش نیاز به  متخصص ارتودنسی ماهر و باتجربه دارد که بتواند تشخیص دهد استفاده از این روش چه موقع و کجا می‌تواند مفید باشد.

توصیه هایی جهت پیچاندن وسیع کننده


کلیدی که متخصص ارتودنسی به شما می دهد، درست در وسط این ابزار، در داخل یک سوراخ قرار می گیرد. پس از قرار دادن کلید در سوراخ وسط ابزار، باید آن را به سمت عقب دهان هل بدهید. باید حتما کلید را تا جایی که می تواند جا به جا شود، به عقب حرکت دهید وگرنه دفعه بعدی پیدا کردن سوراخ کلید مشکل می شود. شما یا یکی از والدینتان می توانید با کلید، پیچ وسیع کننده را باز کنید. برنامه زمان بندی پیچاندن وسیع کننده به صورت زیر است:

  • یک چرخش در روز، هر روز در یک زمان این کار را انجام دهید
  • دو چرخش در روز، یکی صبح هنگام و یکی پس از شام

لطفا برنامه پیشنهادی را رعایت کنید. اگر زیادی بپیچانید ممکن است احساس ناراحتی کنید. اگر خیلی کم بپیچانید ممکن است به نتیجه دلخواه دست نیابید. احساس مقداری ناراحتی و کشیده شدن، پس از هر بار سفت کردن وسیع کننده، طبیعی است. اگر لازم است می توانید اسپیرین، ایبوپروفن یا استامینوفن کدوئین دار مصرف کنید و یا با استفاده از محلول گرم آب نمک، دهانتان را شستشو دهید. اگر چه در صورت تداوم درد و یا ایجاد یا شدت گرفتن سرگیجه، باید این کار را متوقف کنید و با پزشک خود تماس بگیرید. وقتی به باز کردن وسیع کننده ادامه می دهید، ایجاد فضای نسبتا بزرگ، بین دندان های جلویی فک بالا فاصله ایجاد می کند. نگران نباشید، این فاصله به این معنی است که کار شما نتیجه داده است. همین که کار با وسیع کننده را متوقف کنید، ظرف چند هفته، فضا به طور طبیعی بسته می شود. پس از صرف غذا و میان وعده، اطراف وسیع کننده را مسواک بزنید و آب در دهانتان غرغره کنید. باید این ناحیه را تمیز نگه دارید تا دچار عفونت نشود.

به این پست امتیاز دهید.
اکسپندر پالاتال(وسیع کننده کام):کاربرد
۱ از ۱ رای

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *